Materiał stanowi tłumaczenie artykułu Moore Global: Private Equity and AI are now major forces in cross-border M&A for mid-sized companies.
Fundusze private equity i venture capital stały się znacznie bardziej aktywne w transgranicznych fuzjach i przejęciach średnich przedsiębiorstw, kładąc szczególny nacisk na wykup firm zajmujących się rozwojem sztucznej inteligencji (AI).
Około 50% wszystkich międzynarodowych transakcji na rynku przedsiębiorstw średniej wielkości dotyczy branży IT i opieki zdrowotnej – dwóch sektorów rozwijających się w obszarze sztucznej inteligencji – przy czym najbardziej aktywni są nabywcy z Ameryki Północnej.
Mimo obaw o wpływ trwających konfliktów i taryf celnych Waszyngtonu hamujących wzrost gospodarczy, na całym świecie zawarto łącznie 41 010 transakcji fuzji i przejęć, co stanowi znaczny wzrost w porównaniu do 36 442 odnotowanych w poprzednich 12 miesiącach.
Wyniki pochodzą z najnowszej edycji raportu Compass Report, zleconego przez Moore Global Corporate Finance (GCF), który koncentruje się na transakcjach o wartości od 10 do 200 milionów euro.
„Pomimo globalnych przeciwności makroekonomicznych i niepokojów geopolitycznych, liczba sfinalizowanych transakcji w 2025 r. osiągnęła szczyt w ciągu pięciu lat” – mówi John Cowie, prezes Moore Global Corporate Finance.
Łączna wartość tych transakcji była najwyższa, jaką widzieliśmy od czasu opublikowania pierwszego raportu Compass w 2019 roku. Na pierwszy rzut oka może się to wydawać zaskakujące, ale utwierdza nas w przekonaniu, że przedsiębiorstwa średniej wielkości nie mogą polegać wyłącznie na wzroście organicznym, jeśli chcą konkurować na arenie międzynarodowej.
„Muszą mieć transgraniczną strategię fuzji i przejęć, idącą w parze z normalnym prowadzeniem działalności. Właśnie w tym obszarze jesteśmy w stanie wykorzystać nasze rozległe kontakty międzynarodowe i dogłębną znajomość różnych jurysdykcji, aby zidentyfikować odpowiednie transakcje i doprowadzić je do pomyślnego zakończenia”.
Wzrost rynku fuzji i przejęć o wartości 200 mld euro
Raport Compass, sporządzony przez Vlerick Business School w Belgii, ujawnia, że transgraniczne fuzje i przejęcia w średnich przedsiębiorstwach charakteryzowały się odpornością i stabilnością przez większą część ostatniej dekady.
Główne ustalenia dotyczące transgranicznych transakcji na rynku średnich przedsiębiorstw:
- 4143 wynosi całkowita liczba transakcji.
- O16% wzrosła liczba transakcji w stosunku do wcześniejszego okresu.
- Całkowita wartość transakcji wyniosła 197 mld euro.
Transakcje transgraniczne stanowiły 39% wszystkich fuzji i przejęć w sektorze średnich przedsiębiorstw, w porównaniu do 33% w 2024 r.
Najbardziej aktywnymi nabywcami są przedsiębiorstwa z Ameryki Północnej i Europy, przeprowadzające ponad 75% wszystkich transakcji.
Łączna wartość transakcji z udziałem przedsiębiorstw wszystkich rozmiarów wzrosła o 31% do 1,04 biliona euro w ciągu ostatnich dwóch lat.
„Nasze ustalenia pokazują, że transgraniczne fuzje i przejęcia w średnich przedsiębiorstwach rządzą się swoją własną logiką” – mówi Kerstin Fehre, profesor strategii w Vlerick Business School. „Stanowi to istotną część ogólnego krajobrazu transakcyjnego i jest coraz częściej napędzane przez strategiczne intencje i dyscyplinę.
„Widzimy, jak inwestorzy wykorzystują transakcje transgraniczne na średnich rynkach, aby zwiększać skalę działalności i zabezpieczać kluczowe możliwości, które pozwalają na wykorzystanie innowacji, wiedzy specjalistycznej i specjalistycznej wiedzy”.
Żądanie technologii
Zainteresowanie inwestorów firmami technologicznymi wykracza daleko poza kupowanie akcji dużych przedsiębiorstw notowanych na giełdzie. Firmy średniej wielkości, oferujące innowacyjne technologie, również są atrakcyjne.
Transakcje związane z IT cieszą się największym zainteresowaniem na niemal każdym kontynencie – w ubiegłym roku 26% wszystkich transgranicznych transakcji w sektorze średnich przedsiębiorstw było związanych ze sztuczną inteligencją (AI).
W ubiegłym roku zanotowano 434 transakcje w sektorze sztucznej inteligencji, generujące prawie 20 miliardów euro. Ponad połowa nabywców tych firm pochodziła z Ameryki Północnej, co stanowi prawie dwukrotnie więcej niż w przypadku europejskich rywali i czterokrotnie więcej niż w przypadku nabywców z Azji.
Dobitnym przykładem tego, jak szybko zmieniają się nastroje, jest sektor metali i wyrobów metalowych, który w 2024 r. należał do „gorących” sektorów. Średnia wartość transakcji wyniosła 57 mln euro i plasowała się tuż za sektorem bankowym, ubezpieczeniowym i usługami finansowymi.
Jednakże sektor ten nie znalazł się w pierwszej piątce zestawienia na rok 2025, mimo że Australia nadal stanowiła kluczowy cel dla amerykańskich firm i innych nabywców, przyciągniętych rozległymi złożami minerałów ziem rzadkich.
USA wyglądają globalnie, Europa pozostaje lokalna
W innych częściach świata uwaga amerykańskich nabywców – najaktywniejszych na świecie – skupiła się bardziej na Wielkiej Brytanii, Izraelu i Indiach. Wszystkie te kraje są kolebką rozwoju technologii, zwłaszcza w dziedzinie sztucznej inteligencji.
W rezultacie Stany Zjednoczone kupują zarówno firmy produkujące niezbędne minerały, jak i te, które wykorzystują układy scalone zawierające te metale do napędzania rozwoju firm zajmujących się oprogramowaniem przyszłości.
W Europie przedsiębiorstwa są bardzo aktywne w transgranicznych fuzjach i przejęciach średnich przedsiębiorstw, ale większość liderów biznesu skupia się na zawieraniu transakcji z bliskimi sąsiadami, przy czym Francja i Niemcy stanowią centrum tej aktywności.
Jednakże znaczącą aktywność wykazały również przedsiębiorstwa włoskie, hiszpańskie, holenderskie i szwedzkie.
Kiedy europejskie firmy szukają dalej, Stany Zjednoczone i Australia ponownie stają się głównymi lokalizacjami docelowymi. Wybór tego pierwszego może wynikać z potrzeby zbudowania amerykańskiego przyczółka w celu uniknięcia ceł, a drugi odzwierciedla pęd do poszukiwania kluczowych minerałów przez branżę informatyczną i produkcyjną.
Wielka Brytania pozostaje wyjątkiem, gdzie około 34% firm będących celem brytyjskich nabywców ma siedzibę w USA. Łącznie sfinalizowano 264 transakcje o wartości 13,6 mld euro, ze średnią wartością transakcji wynoszącą 51,5 mln euro.
Zmiana profilu kupujących
Fundusze private equity, venture capital i hedgingowe zwiększają swoją obecność w transakcjach fuzji i przejęć transgranicznych średnich przedsiębiorstw.
Obecnie stanowią 35% nabywców usług finansowych (w porównaniu z 28% w 2024 r.) i przejęli udziały w rynku od instytucji i funduszy emerytalnych.
Moore Global Corporate Finance jest wiodącą firmą doradczą w zakresie fuzji i przejęć transgranicznych i współpracuje z wieloma wiodącymi nabywcami finansowymi, a także innymi stronami zaangażowanymi w transakcję.
W ubiegłym roku odnotowano 770 transakcji o wartości 36 mld euro z nabywcami z krajów, w których działa Moore GCF. Tymczasem wyniki pokazują 1077 transakcji o wartości 53,7 mld euro, w których podmioty przejmowane mają siedzibę w krajach Moore GCF.
Motywacja do zawierania transakcji

Raport Compass szczegółowo analizuje motywy stojące za transgranicznymi fuzjami i przejęciami w średnich przedsiębiorstwach.
Wyniki badań podkreślają, jak niepewność w dostępie do niektórych rynków i walka o technologie napędzają zawieranie transakcji.
Trzy najczęściej podawane powody zawierania umów to:
- Postrzegana potrzeba szybkiego „rozszerzania” nowych innowacji technologicznych z laboratorium badawczego do w pełni funkcjonujących przedsiębiorstw generujących przychody – 35,8%
- Chęć wejścia na nowe rynki – 14,5%
- Chęć nabycia własności intelektualnej przez przedsiębiorstwa, które nie są właścicielami technologii – 21,2%
W Moore Polska wspieramy firmy w planowaniu i realizacji transgranicznych fuzji i przejęć, analizie możliwości inwestycyjnych oraz procesach corporate finance – również dzięki wiedzy, doświadczeniu i międzynarodowemu zapleczu Moore Global.